Het uitgangspunt waarmee wij begonnen zijn kwam voort uit onze intressen voor het gegeven van een personlijk archief. Dit kwam voort uit onze constatering dat iedereen zo’n archief heeft maar dat we ons daar eigenlijk niet zo bewust van zijn. Onze opzet was dus om te kijken wat we binnen het gegeven van found footage met dit onderwerp konden doen en wat daar als eindresultaat van konden maken.
Dit uitgangspunt werd ons al snel duidelijk reeds tijdens de eerste brainstorm sessie kwam dit naar boven. Gelukkig was dit iets dat ons allemaal intereseerde en waar alle drie achter stonden. Ook was het voor ons al snel duidelijk dat ons eidresultaat meer in de richting van een fisieke instalatie zou liggen dan een film of zelfs een op film gbazeerde instalatie. Dit doordat niemand in onze groep hier behoefte aan had en dat onze talenten hier eerder op inspeelde.
Het concept was dus om door gebruik te maken van found footage een nieuw archief samen te stellen en dat te exposeren.
Aangezien we we meer wouden weten over wat nu een persoonlijk archief inhield zijn we dit eerst gaan onderzoeken. Vooral hoe een persoonlijk archief gestructureerd is en wat zich er allemaal in bevind, en wat niet, waren vragen die ons tijdens dit deel van het proces bezig hielden.
In de eerste plaats zijn we gaan kijken naar onze eigen archieven om op deze vragen antwoord te krijgen. Door dit te combineren met de biografie van Cleopatra konden we een ruggengraat creeëren waarop we ons konden baseren.
Tijdens het onderzoeksproces is de instalatie die we als eindresultaat voor ogen hadden steeds mee blijven groeien naarmaten ons inzicht naar het wezen van een persoonlijk archief groter werd. Hiebij kwam ook de drang om het archief zo realistisch mogelijk weer te geven.
We waren begonnen met en eenvoudige instalatie waarbij de bezoeker plaats nam achter een enkele computer. Maar dit beantwoorde niet aan de eisen die we onszelf gesteld hadden dus kwamer er steeds meer fisieke componenten bij. Erst was dit een bureau, dan 2 muren en uiteindelijk een complete kamer.
Ook hoe de instalatie bezoch word is gegroeid tijdens het proces, eerst kon iedereen eerder in willekeur plaats nemen en deelnemen, mogelijk met meer dan één persoon tegelijk. Dit evolueerde uiteindelijk in een situatie waarbij één persoon tegelijk vijf minuten de tijd kreeg om het archief te bezoeken. Het gegeven van de tijdslimiet is ok iets dat pas later zijn belang getoond heeft en ook groeide. Zelfs tijdens het testen van de instalatie hebben we hier nog aanpassingen op gemaakt.
Doordat we niet alleen geintereseerd waren in wat nu een persoonlijk archief is maar ook in hoe mensen hier mee omspringen in een open setting was het belangerijk om de instalatie te testen. Het was voor ons belangerijk om dit te doen voor het presentatie moment omdat we dan nog iets konden doen met de verkregen resultaten.
Eerst werd de digitale kant van het archief samen gesteld. Dit is waar we het eest gebruik gemaakt hebben van found footage. De bronnen waaruit deze beelden kwamen was erg varieerend en afhankelijk van het thema. Het opvallenste was dat een groot deel van de beelden uit andere mensen hun persoonlijk archief afkomstig was. De manier waarop wij met deze beelden in aanmerking kwamen en de gevoelens die we daarbij hadden was een gevoel dat we ook aan de bezoeker van de instalatie wilden we meegeven.
Nadat we het grootste deel van het digitale archoef verzameld hadden begonnen we te plannen aan de fiesieke componenten. Wat hebben we allemaal nodig, wat voor bureau past bij het persoonlijk archief, waar kunnen we al deze spullen halen. En dan zijn we begonnen met het opstellen van de instalatie, we kozen voor deze aanpak omdat door het samenbrengen van al het materiaal we weer nieuwe inzichten zouden krijgen van wat we nog nodig hadden en wat wel en niet paste. Dit bleek inderdaad zo te zijn maar we hadden toen reeds een goede kijk op de persona dat dit zeer vlot ging.
Het eerste bezoek aan onze instalatie was zeer spannend. Zouden mensen zich vijf minuten bezig kunnen houden in de instalatie, was het een coherent geheel en voelde het als echt aan. De eerste proefpersoon was zelf ook erg zenuwachtig en liet zich doordoor wat minder gaan. Dit verbeterde sterk bij de tweede en derde bezoeker. Het ging zelfs zover dat iemand die eerst niet alleen naar binnen wou dit uiteindelijk toch gedaan heeft en zich toen erg geamuzeerd en had en geintrigeerd geraakte met de persona op wie het archief gebaseerd was.
Wat voor ons het fijnste was, was om te observeren hoe de bezoekres door de instalatie gingen, naar wat ze wel en niet keken en hoe ze op het geheel reageerde. We hadden dan ook voorzien dat we de bezoekers tijdens het bezoek konden filmen en konden zien wat ze op de computer aan het bekijken waren. Als laatste hebben we dan al de bezoekers geintervieuwd. Op deze manier is het resultaat van dit onderzoek tastbaar en blijvend geworden en niet een instalatie die één keer ergens gestaan heeft en die maar een paar mensen ervaren hebben.
De reacties op de instalatie waren zeer positief en kwamen erg overeen met de doelstellingen die we onzelf opgelegd hadden. Zo was het voor mensen zeer duidelijk dat het een aparte ruimte was en dat ze zich compleet afgesloten voelde van de ruimte waarin de instalatie zich bevond. Ook ging niet iedereen zo maar overal in kijken, iets wat we wel verwacht hadden maar dat toch fijn was om daadwerkelijk te zien gebeuren. Ook zijn verschillende mensen er in geslaagd om aan de hand van het archief te raden op wie het archief gebaseerd was. Wat ons ook opviel was dat mensen gemakkelijker naar fisieke voorwerpen grijpen dan plaatsnemen achter de computer.
Er zou op veel verschillende manieren onderzoek gedaan kunnen worden naar persoonlijke archieven en vanuit verschillende disciplines. Vooral de vraag wat je allemaal wel en vooral ook niet kan leren van een persoonlijk archief lijkt mij een interesant gegeven om te onderzoeken.
Arno Van Baelen
23/01/2015
Geen opmerkingen:
Een reactie posten